Wspólne wyprawy motocyklowe mają wiele zalet. Można razem odkrywać nowe trasy, łatwiej odnaleźć właściwy kierunek, a obecność innych motocyklistów daje poczucie większego bezpieczeństwa. Jazda motocyklem w grupie wymaga jednak innych nawyków niż podróżowanie samemu. Szczególnie ważne są odpowiedni odstęp, obserwacja otoczenia i samodzielna ocena sytuacji na drodze.
Motocyklista jadący przed nami może wcześniej zauważyć zagrożenie i swoim zachowaniem ostrzec pozostałych. Z drugiej strony może również ograniczać widoczność. Dziura w jezdni, przeszkoda, samochód hamujący kilkadziesiąt metrów dalej czy zmiana nawierzchni mogą zostać zauważone przez kolejnego kierowcę znacznie później.
Czy zatem jazda motocyklistów w grupie zwiększa bezpieczeństwo? Dużo zależy od sposobu organizacji przejazdu i zachowania każdego uczestnika.
Bezpieczeństwo motocyklisty to nie tylko obserwowanie drogi przed sobą
Ciekawych informacji na temat zachowania motocyklistów dostarcza projekt MOTOR – Multimodal Dataset for Two-Wheeler Rider Behavior Understanding. To zbiór danych przygotowany do badania sposobu, w jaki kierujący jednośladami zachowują się w rzeczywistych warunkach drogowych.
W ramach projektu zgromadzono ponad 25 godzin nagrań z udziałem 16 motocyklistów. Wykorzystano m.in. zsynchronizowane kamery rejestrujące sytuację przed i za motocyklem, kamerę na kasku, dane dotyczące kierunku patrzenia kierowcy oraz parametrów jazdy.
Analizie poddano 12 różnych rodzajów manewrów – zarówno typowe zachowania na drodze, jak i sytuacje mniej standardowe. Badano również ich zgodność z przepisami.
Tak szeroki zakres danych dobrze pokazuje, że bezpieczna jazda motocyklem nie polega jedynie na obserwowaniu kilku metrów asfaltu przed przednim kołem. Motocyklista powinien kontrolować również sytuację po bokach i za pojazdem oraz przewidywać zachowanie innych uczestników ruchu.
Jazda motocyklem za innym motocyklistą – pomaga czy przeszkadza?
Podczas jazdy w grupie uwaga w naturalny sposób częściowo przenosi się na motocyklistę znajdującego się przed nami. Jego reakcja może być cenną wskazówką. Nagłe hamowanie może ostrzegać o przeszkodzie, zmiana toru jazdy – o problemie z nawierzchnią, a odpowiednio wcześnie włączony kierunkowskaz ułatwia przygotowanie się do manewru.
Nie powinno to jednak prowadzić do automatycznego kopiowania zachowania osoby jadącej z przodu.
Każdy motocyklista odpowiada za własną ocenę sytuacji. To, że pierwszy kierowca rozpoczął wyprzedzanie, nie oznacza, że kolejna osoba również może bezpiecznie wykonać ten manewr. W ciągu kilku sekund sytuacja na drodze może się zmienić.
Podobnie jest na zakrętach, skrzyżowaniach czy podczas omijania przeszkód. Tor jazdy dobry dla jednego motocyklisty nie zawsze będzie odpowiedni dla kolejnego.
Ograniczona widoczność podczas jazdy motocyklem w grupie
Jednym z problemów podczas grupowych przejazdów jest ograniczenie pola widzenia przez motocyklistę jadącego z przodu.
Im mniejsza odległość pomiędzy motocyklami, tym trudniej odpowiednio wcześnie dostrzec to, co znajduje się dalej na drodze. Może to być:
- nierówność lub dziura w nawierzchni,
- rozsypany piasek lub żwir,
- przedmiot leżący na jezdni,
- samochód rozpoczynający hamowanie,
- pieszy lub rowerzysta,
- nagła zmiana organizacji ruchu,
- wejście w ostry zakręt.
Dlatego bezpieczny odstęp między motocyklami jest jednym z najważniejszych elementów jazdy grupowej. Powinien pozostawiać kierowcy nie tylko miejsce potrzebne do hamowania, ale również czas na zauważenie zagrożenia i podjęcie własnej decyzji.
Jazda w grupie motocyklistów nie zwalnia z samodzielnego myślenia
Poczucie bezpieczeństwa wynikające z obecności innych osób może być pomocne, ale nie powinno prowadzić do utraty czujności.
Motocyklista jadący w grupie nadal powinien obserwować:
- drogę możliwie daleko przed sobą,
- pojazdy znajdujące się przed całą grupą,
- lusterka i sytuację za motocyklem,
- pobocze i skrzyżowania,
- nawierzchnię,
- zachowanie pozostałych uczestników ruchu.
Szczególnie niebezpieczna może być sytuacja, w której kierowca zaczyna skupiać się przede wszystkim na tylnym kole motocykla jadącego przed nim. Wówczas czas potrzebny na zauważenie zagrożenia może się skrócić.
Czy jazda w grupie zwiększa bezpieczeństwo motocyklistów?
Nie ma prostej odpowiedzi. Dobrze zorganizowana jazda motocyklem w grupie może ułatwiać podróżowanie, szczególnie na dłuższych trasach. Motocykliści mogą wzajemnie sygnalizować problemy, łatwiej utrzymać właściwy kierunek i szybciej zauważyć sytuację wymagającą zatrzymania.
Sama obecność innych motocyklistów nie oznacza jednak, że przejazd staje się automatycznie bezpieczniejszy.
Znacznie ważniejsze są:
- odpowiednia prędkość,
- zachowanie odstępu,
- przewidywalne wykonywanie manewrów,
- obserwowanie drogi daleko przed sobą,
- unikanie nagłych zmian toru jazdy,
- samodzielna ocena możliwości wykonania każdego manewru.
Bezpieczna jazda motocyklem w grupie – każdy odpowiada za siebie
Wspólna wyprawa może być jednym z najlepszych sposobów podróżowania motocyklem. Warunkiem jest jednak przestrzeganie zasady, że grupa pomaga w jeździe, ale nie podejmuje decyzji za kierowcę.
Nie warto automatycznie przyspieszać, hamować, wyprzedzać czy wchodzić w zakręt tylko dlatego, że zrobił to motocyklista znajdujący się przed nami.
Badania zachowań kierujących jednośladami pokazują, jak wiele elementów wpływa na sposób prowadzenia motocykla. Znaczenie mają doświadczenie kierowcy, obserwacja otoczenia, styl jazdy i sposób reagowania na innych uczestników ruchu.
Dlatego podczas jazdy motocyklem w grupie najważniejsze pozostają koncentracja, odpowiedni odstęp i własna ocena sytuacji. Inni motocykliści mogą pomóc wcześniej zauważyć zagrożenie, ale nie mogą zastąpić kierowcy w podejmowaniu decyzji.
(Źródło: MIO)
